X
تبلیغات
شیمی - عناصر گروه اول تاهشتم

شیمی

اطلاعات شیمی

عناصر گروه اول تاهشتم

 فلزهاي قليايي

اين عناصر همگي نرم و بسيار واکنش پذيرند . اين فلزات آنچنان نرم اند که با چاقو بريده مي شوند و سطح براق آنها به سرعت با اکسيژن هوا واکنش مي دهد و تيره مي شود . به همين دليل آنان را در آزمايشگاه ، داخل نفت  نگهداري        مي کنند . این فلزات حتی با آب سرد هم واکنش می دهند .

هیدروژن

 

هيدروژن(H)تنها عنصري است که در هيچ يک از گروه هاي جدول تناوبي ،محل مناسبي براي آن  وجود ندارد.هيدروژن از بعضي جهات به فلزات قليايي و از چهاتي هم به هالوژن ها شباهت دارد.هيدروژن سبکترين عنصر است(5/14 برابر سبکتر از  هوا)و ملکول هاي آن گازي بي رنگ،بي بو و بي مزه است.قابليت  انحلال آن در آب بسيار اندک  است.هيدروژن گازي آتش گير است هيدروژن به حالت آزاد در طبيعت يافت نمي شود اما به صورت ترکيب فراوان است.در صنعت براي تهيه هيدروژن آب را الکتروليز  مي گنند.

 

ليتيم (Li) سبکترين عنصر قليايي است .کاربردهاي صنعتي آن عبارت اند از : هواپيما سازي ، به صورت ترکيب براي جذب دي اکسيد کربن در فضاي بسته مثل سفينه ي فضايي و زيردريايي و ... . اين فلز در شعله ، رنگ لاکي توليد مي کند .

 

 Lithium

سديم (Na) در طبيعت به حالت آزاد وجود ندارد ولي به صورت ترکيب فراوان است . اين فلز نرم وسبکتر از آب است و در حدود 98 درجه سانتيگراد ذوب مي شود و در 892 درجه سانتيگراد مي جوشد . سديم رنگ شعله را زرد ميکند و هفتمين عنصر قشر زمين از نظر فراواني است .

 

 

Sodium

 

پتاسيم (K) در طبيعت به صورت ترکيب فراوان است . پتاسيم نرم تر از سديم است و آن را نيز بايد در نفت نگهداري کرد . از ترکيب پتاسيم و اکسيژن در ماسک هاي تنفسي ، در زير دريايي ها و در سفينه هاي فضايي براي تامين اکسيژن استفاده مي شود . اين فلز رنگ شعله را بنفش مي کند و هشتمين عنصر قشر زمين از نظر فراواني است .

 

Potassium

 

 فلزات قليايي خاکي

اين فلزها در هوا اکسيد مي گردند . اين فلزات رنگ شعله را تغيير مي دهند و از اين طريق مي توان آنها را از يکديگر تشخيص داد .

اکسيد فلزات قليايي خاکي در حرارت بالا ذوب مي شوند . به هميم علت کيمياگران آنها را خاک مي ناميدند . اين فلزات همانند فلزات قليايي از اثر آب براکسيد آنها ، باز حاصل مي شود .

منزيم (Mg) يکي از فراوان ترين فلزات است که در طبيعت به صورت ترکيب ديده مي شود . اين فلز سفيد  رنگ است و چگالي آن کم مي باشد . در حرارت چکش خوار است و در هواي مرطوب اکسيد ميشود . در هوا مي سوزد و رنگ خيره کننده اي توليد مي کند .

کلسيم (Ca) در طبيعت به صورت آزاد يافت نمي شود ، ولي به صورت ترکيب فراوان است . اين فلز سفيدرنگ است و با چاقو بريده مي شود . کلسيم به آساني با اکسيژن ترکيب ميگردد و به اين دليل آن را در نفت نگهداري مي کنند .

Calcium

 

هالوژن ها

هالوژن‌ عناصر گروه ۱۷ (گروه ۷ اصلی) جدول تناوبی هستند یعنی: فلوئور F ،کلر Cl، برم ... هالوژنها در حالت طبیعی خود مولکول‌های دواتمی هستند.

برم

برم و جیوه تنها عناصر مایع در دمای اتاق هستند.مایع اي قهوه‌ای متمایل به سرخ ، تیره رنگ ، دود کننده با بوی زننده و خفقان آور، دود آن محرک و سوزش آور است.در حلالهای آلی معمولی حل می‌شود ؛بسیار جزئی در آب حل می‌شود. از هالوژنها ست و بر بیشتر فلز‌ها مانند پلاتین و پالادیم اثر می‌گذارد ؛ با آلومینیوم به شدت واکنش می‌دهد و واكنش آن با پتاسیم انفجاری است. برم خشک بر سرب، نیکل، منیزیوم، تانتالیم، آهن، روی و سدیم در زیر ۳۰۰ درجه سانتی گراد اثر نمی‌کند. نقطه جوش : ۵۸٫۸ درجه سانتي گراد ؛ نقطه انجماد : ۷٫۳- درجه سانتي گراد ؛ چگالي: ۳٫۱۱ گرم بر سانتيمتر مكعب ؛گرمای ویژه : ۰٫۱۰۷ کالری بر گرم

 

Bromine

کلر

کلر عنصر شیمیایی با عدد اتمی ۱۷ و نشان Cl می‌باشد. کلر هالوژن است و در جدول تناوبی در گروه ۱۷ قرار دارد. گاز کلر زرد مایل به سبز است، دو و نیم مرتبه از هوا سنگین تر، دارای بوی بسیار بد و خفه کننده و بسیار سمی است. این عنصر عاملی اکسید کننده، سفیدکننده و گندزدا می‌باشد. کلر به‌عنوان بخشی از نمکهای طعام و ترکیبات دیگر به مقدار زیادی در طبیعت و لزوماً در بیشتر جانداران وجود دارد.

نوع خالص این عنصر شیمیایی به شکل گازی دو اتمی و سبز رنگ می‌باشد. نام کلر برگرفته از واژه chloros به معنی سبز مایل به زرد است ،که اشاره به رنگ این گاز دارد. این عنصر جزئی از گروه هالوژنهای نمک ساز می‌باشد و به‌وسیله اکسایش کلریدها یا به روش رایج الکترولیز تهیه می‌گردد. کلر گازی است به رنگ زرد مایل به سبز که تقریباً با تمامی عناصر به سرعت ترکیب می‌شود. در ۱ لیتر آب ۱۰ درجه، ۳٫۱۰ لیتر ودر آب ۳۰ درجه تنها ۷۷/۱ لیتر کلر حل می‌شود.

 

Chlorine

ید

خواص فیزیکی عنصر ید :

  • عدد اتمی: ۵۳
  • جرم اتمی: ۱۲۶٫۹۰۴۴۷
  • نقطه ذوب : C° ۱۱۳٫۵
  • نقطه جوش : C° ۱۸۵٫۴
  • شعاع اتمی : Å ۱٫۳۲
  • ظرفیت: ۱٬۵٬۷
  • رنگ: بنفش-خاکستری تیره شفاف
  • حالت استاندارد: جامد
  • نام گروه: ۱۷

این عنصر بصورت آزاد سمی می‌باشد. از سایر عناصر هم گروه خود فعالیت کمتر وشعاع اتمی بیشتری دارد. در دمای محیط به راحتی بصورت گاز در می‌آید و تنفس بخارهای آن سمی می‌باشد. در صورت تماس با پوست رنگ پوست زرد می‌شود. با آمونیاک واکنش داده و پس از خشک شدن و یک ماده بسیار حساس انفجاری(چاشنی) تشکیل می‌دهد.

 

Iodine

استاتین

استاتین(Astatine) از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نشانه کوتاه آن At و عدد اتمی آن ۸۵ است. این عنصر کمیاب ترین عنصر موجود در طبیعت می باشد.


ویژگی های فیزیکی این عنصر:

  • عدد اتمی : ۸۵
  • جرم اتمی : ۲۱۰
  • نقطه ذوب : C° ۳۰۲
  • نقطه جوش : C° ۳۳۷
  • شعاع اتمی : Å ۱٫۴۳
  • ظرفیت : ۷
  • رنگ : متالیک
  • حالت استاندارد : جامد
  • نام گروه : ۱۷

گاز های نجیب

 اين عناصر از نظر اينکه به کلي فاقد فعاليت شيميايي هستند به آنها گاز هاي نجيب يا بي اثر مي گويند. هليم(He)دومين عنصر جدو ل تناوبي است.هليم در بعضي از گاز هاي طبيعي يافت مي شود و به صورت يک محصول فرعي از آنها جدا مي گردد.هليم گازي است يک اتمي و تا گنون ترکيبي پايدار از آن شناخته نشده است و  پايين ترين نقطه جوش را دارد(C9/286-)از هليم براي پر کردن بادکنک ها و بالن ها استفاده مي شود زيرا بعد از هيدروژن سبکترين عنصر طبيعت است.هواي تنفسي غواصان نيز مخلوطي از هليم و اکسيژن است(80% هليم و 20% اکسيژن)

نئون(Ne)بعد از هليم سومين نقطه جوش پايين را دارد.از نئون در لامپ هاي تخليه استفاده ي شود.نور حاصل از اين گاز نارنجي رنگ است.

 

Neon

آرگون

آرگون با علامت اختصاری Ar در جدول عناصر دارای شماره اتمی ۱۸ است. گاز آرگون در اتمسفر زمین تا حدود ٪۱ موجود است. آرگون برای به وجود آوردن نورهای زنده استفاده می‌شود. همچنین دارای مصارفی در صنایع جوشکاری، اسپکتروسکوپی و تولید تیتانیوم نیز می‌باشد.

آرگون عنصری است غیر فلزی با نشانه A یا Ar٬عدد اتمی ۱۸٬جرم اتمی ۳۹٫۹۸ که در گروه گازهای نجیب و در دوره سوم جدول تناوبی جای دارد.

گازی است بی رنگ بی بو ٬بیمزه٬تک اتمی ٬ترکیب شیمیایی آن تا کنون شناخته نشده‌است نقطه انجماد -۱۸۹٫۳ نقطه جوش ۱۸۵٫۸ ٬چگالی ویژّ ۱٫۳۸(هوا=۱) در آب کمی حل می‌شود ٬اشتعال پذیر ني ست.

 

Argon

کریپتون

ویژگی های فیزیکی این عنصر:

  • عدد اتمی:۳۶
  • جرم اتمی:۸۳٫۷۹۸
  • نقطه ذوب : C° -۱۵۷٫۳۶
  • نقطه جوش : C° -۱۵۳٫۲
  • رنگ: بی رنگ

 

Krypton

زنون

زنون عنصری با عدد اتمی 54؛ در گروه گاز های بی اثر یا نجیب و در دوره پنجم جدول تناوبی جای دارد . جرم اتمی 131.30 ؛ظرفیتها 2،4،6و 8 . دارای نه ایزتوپ پایدار است.

گاز یا مایع بیرنگ،بی بو. گاز دارای چگالی5.8671 گرم بر لیتر (هوا=1.29) و ثابت دی الکتریک برابر 1.0012 مایع آن دارای نقطهٔ جوش -108.12 درجه سسیوس نقطه ذوب -106.9 درجه سلسیوس غیر قابل سوختن ؛غیر سمی . از نظر شیمیایی غیر فعال است ،اما کاملاً بی اثر نیست . ترکیب های گزنون عبارت‌اند از:فلوروئید گزنون(II) ،هگزا فلورویید گزنون،فلورید گزنون (I) ،اکسید گزنون(VI) پرگزنات سدیم.

 

Xenon

 

رادون

رادون که جزو گازهای بی‌اثر است از گازهای اثیل بوده و یکی از سنگین‌ترین گازها در دمای اتاق است. (سنگین‌ترین گاز تنگستن هگزافلورید WF۶ Tungsten Hexafluride است.) رادون در دما و فشار استاندارد گاز بی رنگی است ولی با سرما دادن به آن تا زیر درجه انجماد به رنگ سبز فسفری و درخشانی در می‌آید که با کاهش بیشتر دما به رنگ زرد و در نهایت در دمای ذوب به رنگ نارنجی مایل به قرمز تغییر می‌یابد. برخی از تجربیات نشان می‌دهند که فلوئور می‌تواند با رادون واکنش دهد و فلوئورید رادون کلاثریت‌های (clathrates) رادون را گزارش کرده‌اند.

تمرکز رادون طبیعی در جو بسیار ناچیز بوده و آبهای طبیعی در تماس با جو همچنان رادون را در عمل تبخیر از دست می‌دهند. بنابر این آبهای زیر زمینی در مقایسه با آبهای سطحی تمرکز بیشتری از رادون ۲۲۲ را در خود دارند به علاوه مناطق اشباع شده یک خاک معمولاً مقدار بیشتری رادون در برابر مناطق اشباع نشده دارند که این به دلیل کمبود انتشار رادون در جو است.

برخی بیمارستانها با انجام عمل پمپاژ گاز رادون از یک منبع رادیومی و ذخیره آن در لوله‌های بسیار کوچک که سوزن یا دانه نامیده می‌شود رادون تولید می‌کنند که در موارد درمانی کاربرد دارد.

رادون به دلیل از بین رفتن سریعش در هوا در پژوهش‌های آب‌شناسی برای مطالعه در باره چگونگی واکنش‌ها در آبهای زیرزمینی، جویبارها و رودخانه‌ها استفاده می‌شود.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و چهارم اسفند 1388ساعت 10:20 بعد از ظهر  توسط وحید رضایی  |